గూగుల్ మ్యాప్స్పై గుడ్డి నమ్మకం ఎంతటి ప్రమాదానికి దారితీస్తుందో చెప్పే ఆసక్తికరమైన విక్రమార్క–భేతాళ కథ
అర్ధరాత్రి శ్మశానం – జమ్మి చెట్టు కింద విక్రమార్కుడు
కారుమబ్బులు కమ్ముకున్న అమావాస్య రాత్రి. శ్మశానవాటికలో మండుతున్న చితుల నుంచి లేచే ఎర్రటి మంటలు, చుట్టూ అలుముకున్న దట్టమైన పొగ ఆ ప్రదేశాన్ని మరింత భీతావహంగా మార్చాయి. దూరంగా వినిపించే గుడ్లగూబల అరుపులు, గాలి తాకిడికి రెపరెపలాడే ఎండుటాకులు తప్ప మరే శబ్దమూ లేదు. విక్రమార్క మహారాజు ఏమాత్రం చలించని దృఢసంకల్పంతో ముందుకు సాగాడు. ఆ పురాతన జమ్మి చెట్టు పైకి ఎక్కి, కొమ్మకు తలకిందులుగా వేలాడుతున్న శవాన్ని దింపి, తన బలమైన భుజంపై వేసుకుని శ్మశాన సరిహద్దుల వైపు అడుగులు వేయడం మొదలుపెట్టాడు.
అప్పుడు ఆ శవంలోని భేతాళుడు కదిలాడు. అతని పెదవులపై ఒక వ్యంగ్యమైన చిరునవ్వు మెరిసింది.
“రాజా! నీ పట్టుదల అమోఘం. అలుపుసొలుపు లేకుండా లక్ష్యం కోసం నడుస్తున్నావు. నీ కళ్లకు దారి తెలుసు, నీ బుద్ధికి దిశ తెలుసు. కానీ నేటి ఆధునిక కాలపు మానవుల పరిస్థితి చూశావా? చేతిలో ఒక చిన్న డిజిటల్ తెర ఉంటే చాలు, కళ్లెదుట ఉన్న రోడ్డును, పక్కనున్న మనుషులను, చివరకు తమ సొంత ఇంద్రియ జ్ఞానాన్ని కూడా నమ్మడం మానేస్తున్నారు. సాఫ్ట్వేర్ గీసిన ఒక నీలిరంగు గీతను దైవవాక్యంగా నమ్మి ప్రాణాల మీదకు తెచ్చుకుంటున్న ఒక విచిత్రమైన గాథను నీకు వినిపిస్తాను. శ్రద్ధగా విను. కథ ముగిశాక నా ప్రశ్నకు సరైన సమాధానం చెప్పకపోయావో… నీ తల వేయి చెక్కలవుతుంది!” అంటూ భేతాళుడు కథను ప్రారంభించాడు.
వారాంతపు విహారయాత్ర – రవి, అతని మిత్రబృందం
హైదరాబాద్ నగరంలోని ఒక ప్రముఖ ఐటీ కంపెనీలో టీమ్ లీడ్గా పనిచేస్తున్నాడు రవి. రవికి టెక్నాలజీ అంటే విపరీతమైన పిచ్చి. ఏ చిన్న పని చేయాలన్నా మొబైల్ యాప్ల మీదే ఆధారపడతాడు. వాతావరణం ఎలా ఉందో చూడటానికి కిటికీ తెరిచి ఆకాశం వైపు చూడడు, వెదర్ యాప్ ఓపెన్ చేస్తాడు; కడుపు ఆకలేస్తే వంటింట్లోకి వెళ్లడు, ఫుడ్ డెలివరీ యాప్ చూస్తాడు.
ఆగస్టు నెలలో వరుసగా మూడు రోజులు సెలవులు రావడంతో, రవి తన భార్య స్నిగ్ధ, కొలీగ్స్ అయిన వంశీ, నిఖిల్లతో కలిసి అరకు లోయలకు రోడ్ ట్రిప్ ప్లాన్ చేశాడు. రవి తన కొత్త ఎస్యూవీ (SUV) కారును బయటకు తీశాడు.
ప్రయాణం ప్రారంభించే ముందు కార్ల డాష్బోర్డ్పై ఫోన్ అమర్చి, గూగుల్ మ్యాప్స్లో ‘అరకు వ్యాలీ’ అని టైప్ చేశాడు. స్క్రీన్పై రెండు మార్గాలు కనిపించాయి:
- జాతీయ రహదారి (National Highway) – 450 కిలోమీటర్లు, ప్రయాణ సమయం దాదాపు 9 గంటలు.
- అటవీ మార్గం (Shortest Route) – 390 కిలోమీటర్లు, ప్రయాణ సమయం 7 గంటలు (సుమారు 60 కిలోమీటర్లు తక్కువ).
రవి ముఖంలో విజయగర్వం మెరిసింది.
“చూశారా గాయ్స్! హైవే ద్వారా వెళ్తే 9 గంటలు పడుతుంది. కానీ మ్యాప్స్ మనకు ఒక షార్ట్కట్ చూపిస్తోంది. దీనివల్ల దాదాపు రెండు గంటల సమయం, పది లీటర్ల పెట్రోల్ ఆదా అవుతాయి. మనం ఈ షార్ట్కట్ రూట్లోనే వెళ్తున్నాం” అన్నాడు రవి ఉత్సాహంగా.
పక్కనే కూర్చున్న భార్య స్నిగ్ధ కాస్త అనుమానంగా అంది, “రవీ, అది ఏజెన్సీ ఏరియా, అటవీ ప్రాంతం అంటున్నారు. రాత్రి వేళల్లో ఆ రూట్ ఎంతవరకు సురక్షితమో ఎవరినైనా అడిగి తెలుసుకుంటే మంచిదేమో కదా? హైవే కాస్త దూరం అయినా లైట్లు, పెట్రోల్ బంకులు, హోటళ్లు ఉంటాయి.”
రవి తేలిగ్గా కొట్టిపారేశాడు: “స్నిగ్ధా! నీకు ఎప్పుడూ పాతకాలపు భయాలే. గూగుల్ మ్యాప్స్ను ప్రపంచవ్యాప్తంగా కోట్ల మంది వాడుతున్నారు. శాటిలైట్ నేరుగా రోడ్డును చూసి ట్రాఫిక్ అప్డేట్స్ ఇస్తుంటే, దారి పక్కన నిలబడే స్థానికులను అడగడం ఏంటి? టెక్నాలజీని నమ్ము, మనం ఏ సమస్యా లేకుండా చేరుకుంటాం.”
సాయంత్రపు మలుపు – దట్టమైన అరణ్యంలోకి
సాయంత్రం 6 గంటల సమయానికి కారు ప్రధాన రహదారిని విడిచిపెట్టి, ఒక చిన్న గ్రామీణ రోడ్డులోకి మళ్లింది. ప్రారంభంలో రోడ్డు బాగానే ఉన్నా, ముందుకు వెళ్లేకొద్దీ రోడ్డు విస్తీర్ణం తగ్గిపోయింది. వీధి దీపాలు మాయమయ్యాయి. చుట్టూ ఎత్తైన కొండలు, దట్టమైన చెట్లు కమ్ముకున్నాయి.
రాత్రి 8 గంటలు దాటింది. కారు హెడ్లైట్ల వెలుతురు తప్ప బయట చిమ్మచీకటి. ఆకాశంలో మబ్బులు కమ్మి ఉరుములతో కూడిన భారీ వర్షం ప్రారంభమైంది. వైపర్లు వేగంగా తిరుగుతున్నా కారు ముందు రోడ్డు సరిగ్గా కనిపించడం లేదు.
కారు వెనుక సీట్లో ఉన్న వంశీ ఫోన్ తీసి చూశాడు. “రేయ్ రవి! నా ఫోన్లో సిగ్నల్ పూర్తిగా పోయిందిరా. నో సర్వీస్ అని వస్తోంది” అన్నాడు ఆందోళనగా.
రవి డాష్బోర్డ్ వైపు చూశాడు. అతని ఫోన్లో కూడా నెట్వర్క్ బార్స్ సున్నాకి పడిపోయాయి. కానీ అప్పటికే డౌన్లోడ్ అయి ఉన్న ఆఫ్లైన్ గూగుల్ మ్యాప్స్ స్క్రీన్ మీద నీలిరంగు గీత ముందుకు సాగుతూనే ఉంది.
“డోంట్ వర్రీ, రూట్ ఆల్రెడీ సేవ్ అయి ఉంది. ఇంకో 40 కిలోమీటర్లు వెళ్తే మనం ఘాట్ రోడ్డు దాటి టౌన్లోకి ఎంటర్ అవుతాం. మ్యాప్ ‘Take left in 200 meters’ అని చెప్తోంది” అన్నాడు రవి పూర్తి నమ్మకంతో.
స్థానికుడి హెచ్చరిక – అహంకారపు తిరస్కరణ
కారు కొండపైకి ఎక్కే దారి మలుపు వద్ద ఒక చిన్న రేకుల షెడ్డు, దాని పక్కన టీ బంకు కనిపించాయి. అక్కడ ఒక స్థానిక గిరిజన వృద్ధుడు లాంతరు పట్టుకుని నిలబడి ఉన్నాడు. వర్షం ఉధృతికి రోడ్డుపై రాళ్లు దొర్లుతున్నాయి.
స్నిగ్ధ కారు ఆపమని బతిమాలింది: “రవీ, ఒక్క నిమిషం ఆపు. ఆ పెద్దాయన ఇక్కడి స్థానికుడిలా ఉన్నాడు, ముందర రోడ్డు ఎలా ఉందో కనుక్కుందాం.”
రవి అయిష్టంగానే కారు అద్దం కాస్త దించాడు.
ఆ వృద్ధుడు కారు దగ్గరకు వచ్చి, “బాబులారా! ఎక్కడికి వెళ్తున్నారు? ఈ వర్షంలో ఈ కొండ దారిలోకి వెళ్లకండి. గత వారం పడ్డ వర్షాలకే ముందర వాగు పొంగి పాత వంతెన కొట్టుకుపోయింది. దారి పూర్తిగా మూసుకుపోయింది. వెంటనే వెనక్కి తిరిగి పెద్ద హైవే మీదుగా వెళ్లండి” అని హెచ్చరించాడు.
రవి తన మొబైల్లోని మ్యాప్ వైపు చూశాడు. స్క్రీన్పై ఆ రూట్ పచ్చగా (Clear Route) కనిపిస్తోంది. ఎక్కడా రోడ్డు మూసివేసినట్లు (Road Closed) రెడ్ మార్క్ లేదు.
రవి నవ్వి, “పెద్దాయనా! నా ఫోన్లో చూడు, రూట్ క్లియర్గా ఉందని చూపిస్తోంది. కేవలం ముప్పై నిమిషాల్లో అటువైపు వెళ్ళిపోవచ్చని లైవ్ శాటిలైట్ చెప్తోంది. మీరేదో భయపడుతున్నారు, మేం వెళ్ళగలం” అన్నాడు.
ఆ వృద్ధుడు దీనంగా చూస్తూ, “నాయనా! ఆ పెట్టెలో ఏముందో నాకు తెలియదు గానీ, కళ్లముందు కొట్టుకుపోయిన వంతెనను రోజూ చూస్తున్నాను. నా మాట వినండి” అని మొరపెట్టుకున్నాడు.
కానీ రవి అద్దం పైకి ఎక్కించేసి, “ఇలాంటి పల్లెటూరి వాళ్లకు టెక్నాలజీ అంటే భయం. టైమ్ వేస్ట్ చేయకుండా పదండి” అంటూ ఎక్సలరేటర్ను బలంగా తొక్కాడు.
ఊహించని విపత్తు – నడివాగులో బందీ అయిన కారు
కొండపైకి వెళ్లేకొద్దీ రోడ్డు కాస్తా మట్టి బాటగా మారింది. వర్షపు నీరు రోడ్డుపై కాలువలా ప్రవహిస్తోంది. కారు టైర్లు బురదలో జారుతున్నాయి.
మరో నాలుగు కిలోమీటర్లు ముందుకు వెళ్లగానే… గూగుల్ మ్యాప్స్ వాయిస్ గంభీరంగా వినిపించింది: “Continue straight for 500 meters.”
కానీ ఎదురుగా చూసిన రవి గుండె ఒక్కసారిగా ఆగిపోయినంత పనైంది!
మ్యాప్ సూచిస్తున్న ఆ ‘స్ట్రెయిట్’ దారిలో రోడ్డు లేదు! కొండ పైనుంచి ఉగ్రరూపంతో ప్రవహిస్తున్న ఒక పెద్ద కొండవాగు ఉంది. వంతెన శిథిలాలు నీటిలో మునిగిపోయి ఉన్నాయి. ప్రవాహం ఎంత బలంగా ఉందంటే, పెద్ద పెద్ద బండరాళ్లు కూడా ఆ నీటి తాకిడికి కొట్టుకుపోతున్నాయి.
రవి కంగారులో సడన్ బ్రేక్ వేశాడు. కానీ కారు తడి మట్టిలో జారి, ముందు రెండు చక్రాలు రోడ్డు పక్కనున్న గుంతలోకి, వాగు అంచుకు అత్యంత సమీపంలోకి దిగబడిపోయాయి. ఇంజిన్ ఆగిపోయింది. ఎంత ప్రయత్నించినా చక్రాలు బురదలోనే గిర్రున తిరుగుతున్నాయి తప్ప కారు ముందుకు కదలడం లేదు, వెనక్కి రావడం లేదు.
నీటి మట్టం క్షణక్షణానికీ పెరుగుతోంది. నీటి తుంపర్లు కారు విండ్షీల్డ్ను తాకుతున్నాయి. ఏ క్షణమైనా కొండచరియలు విరిగిపడి కారు ఆ ఉధృత ప్రవాహంలో కొట్టుకుపోయే ప్రమాదం పొంచి ఉంది.
కారు లోపల హాహాకారాలు మొదలయ్యాయి.
“రవీ! ఏం చేశావు నువ్వు? ఆ పెద్దాయన అంత చెప్పినా వినకుండా మనల్ని ఇక్కడికి తెచ్చి చావుకు ఎదురుగా నిలబెట్టావా?” అంటూ స్నిగ్ధ ఏడవడం మొదలుపెట్టింది. నిఖిల్, వంశీ తీవ్ర భయాందోళనలతో వణికిపోతున్నారు. ఫోన్లలో సిగ్నల్ లేదు, ఎమర్జెన్సీ నంబర్లకు డయల్ చేయడానికి కూడా నెట్వర్క్ రాలేదు.
ప్రాణాల కోసం పోరాటం – మానవత్వపు చెయ్యి
దాదాపు రెండు గంటల పాటు ఆ చిమ్మచీకటిలో, కారు పైకప్పును వర్షం బాదుతుంటే, నలుగురూ ప్రాణాలు అరచేతిలో పెట్టుకుని గడిపారు. చలికి ఒళ్లు గడ్డకట్టుకుపోతోంది. రవికి తన చేతకానితనం, అతివిశ్వాసం గుర్తొచ్చి కళ్ల వెంట నీళ్లు కారాయి. డిజిటల్ స్క్రీన్ను నమ్మి, తనను నమ్ముకున్న భార్యను, మిత్రులను మృత్యుముఖంలోకి నెట్టానని తీవ్ర పశ్చాత్తాపంతో కుమిలిపోయాడు.
సరిగ్గా అర్ధరాత్రి 12 గంటల సమయంలో… దూరంగా కొండ మలుపు వద్ద కొన్ని లాంతర్ల వెలుగులు కనిపించాయి.
“ఎవరైనా ఉన్నారా?” అంటూ అరుపులు వినిపించాయి.
అది మరెవరో కాదు! టీ బంకు దగ్గర రవిని హెచ్చరించిన అదే గిరిజన వృద్ధుడు. ఈ నగరపు కుర్రాళ్ళు తన మాట వినకుండా వెళ్లారని గ్రహించి, ప్రమాదం జరుగుతుందని ఊహించి, గ్రామం నుంచి మరికొందరు యువకులను, తాళ్లను, గొడ్డళ్లను తీసుకుని కాలినడకన వెతుక్కుంటూ వచ్చాడు.
ఆ గిరిజనులు ఏమాత్రం ఆలస్యం చేయకుండా, తమ ప్రాణాలను పణంగా పెట్టి, నడుముకు తాళ్లు కట్టుకుని ఉధృతమైన నీటి ప్రవాహాన్ని దాటి కారు వద్దకు చేరుకున్నారు. ఒక్కొక్కరినీ సురక్షితంగా బయటకు లాగి, గట్టుపైకి చేర్చారు. ఆ తర్వాత కారును కూడా తాళ్లతో చెట్లకు కట్టి వాగులో కొట్టుకుపోకుండా నిలిపారు.
సురక్షిత ప్రాంతానికి చేరుకున్నాక రవి ఆ వృద్ధుడి కాళ్లపై పడి బావురుమన్నాడు.
“నన్ను క్షమించండి తాతా! నా చేతిలోని ఫోన్ చూసి అన్నీ నాకే తెలుసనుకున్నాను. మీ అనుభవాన్ని, మీ మాటను తృణీకరించాను. ఈ రోజు మీరు రాకపోతే మేమంతా శవాలమైపోయేవాళ్ళం” అని కన్నీళ్లతో వేడుకున్నాడు.
ఆ వృద్ధుడు రవిని లేవనెత్తుతూ శాంతంగా అన్నాడు: “పర్లేదు బాబూ. ఆ యంత్రం తయారుచేసిన వాడు ఎక్కడో దూరంగా కూర్చుని గీతలు గీస్తాడు. కానీ ఈ నేల స్వభావం, ఈ కొండల కదలిక ఇక్కడే పుట్టి పెరిగిన మాకు మాత్రమే తెలుస్తుంది. కంటిముందు కనిపించే ప్రకృతిని, మనుషులను కాదని కేవలం తెరలను నమ్ముకుంటే ప్రాణాలే పోతాయి.”
భేతాళుడి క్లిష్టమైన ప్రశ్న
కథ ముగించి భేతాళుడు విక్రమార్కుడిని ఉద్దేశించి గంభీరంగా నవ్వి ఇలా అన్నాడు:
“రాజా! నేడు ప్రపంచవ్యాప్తంగా లక్షలాది మంది ప్రయాణికులు ఎదుర్కొంటున్న అతిపెద్ద సమస్య ఇది. సాంకేతికత అందించే మార్గదర్శకత్వాన్ని గుడ్డిగా నమ్మి ప్రమాదాల్లో పడుతున్నారు. రవి మరియు అతని బృందం చావు అంచుల దాకా వెళ్లిన ఈ దుర్ఘటనకు అసలైన బాధ్యుడు ఎవరు?
- లేని రోడ్డును ఉన్నట్లు చూపిస్తూ, ప్రమాదకరమైన కొండవాగును పచ్చటి మార్గంగా చూపించి యూజర్లను తప్పుదోవ పట్టించిన ఆ ‘గూగుల్ మ్యాప్స్’ నావిగేషన్ సాఫ్ట్వేర్ లోపమా?
- కళ్లెదుట ఉధృతమైన వర్షం పడుతున్నా, రోడ్డు పరిస్థితి కనిపిస్తున్నా, స్థానికుడు అనుభవంతో చెప్పిన నిజాన్ని తిరస్కరించి గుడ్డిగా స్క్రీన్ను నమ్మిన రవి యొక్క టెక్నాలజీ గుడ్డి నమ్మకం మరియు అహంకారమా?
- లేక రహదారి కొట్టుకుపోయినా హెచ్చరిక బోర్డులు పెట్టకుండా, సరైన ట్రాఫిక్ బారికేడ్లు ఏర్పాటు చేయని స్థానిక రహదారి నిర్వహణ వ్యవస్థదా?
రాజా! న్యాయకోవిదుడివైన నీకు దీనికి సరైన తీర్పు తెలుసు. తెలిసి కూడా నిజాయితీగా సమాధానం చెప్పకపోతే నీ తల పగిలి నూరు ముక్కలవుతుంది!”
విక్రమార్కుడి తిరుగులేని తీర్పు
విక్రమార్క మహారాజు ఏమాత్రం ఆలోచించకుండా, స్థిరమైన కంఠంతో ఇలా సమాధానమిచ్చాడు:
“భేతాళా! ఈ ప్రమాదానికి నూటికి నూరు శాతం బాధ్యుడు రవి మాత్రమే! దానికి గల బలమైన కారణాలు ఇవిగో:
- సాధనం మాత్రమే, సర్వాంతర్యామి కాదు: నావిగేషన్ యాప్లు లేదా జీపీఎస్ (GPS) వ్యవస్థలు అనేవి మనుషులకు సహాయపడే ‘టూల్స్’ (ఉపకరణాలు) మాత్రమే. అవి శాటిలైట్ సిగ్నల్స్, గతంలో సేకరించిన డేటా ఆధారంగా పనిచేస్తాయి. భూమిపై క్షణక్షణం మారే ప్రకృతి విపత్తులను, వరదలను, విరిగిపడే కొండచరియలను ఎప్పటికప్పుడు ప్రతి సెకను అప్డేట్ చేయడం సాంకేతిక పరిమితుల వల్ల సాధ్యం కాకపోవచ్చు. విద్యావంతుడైన రవికి ఈ కనీస స్పృహ లేకపోవడం మొదటి తప్పు.
- ప్రత్యక్ష ప్రమాణాన్ని తోసిపుచ్చడం: భారతీయ తత్వశాస్త్రంలో ‘ప్రత్యక్ష ప్రమాణం’ అన్నింటికంటే గొప్పది. కళ్లెదుట చిమ్మచీకటి ఉంది, వర్షం ముదురుతోంది, రోడ్డు మట్టిబాటగా మారుతోంది. ఈ భౌతిక వాస్తవాలను చూస్తూ కూడా, చేతిలోని వర్చువల్ స్క్రీన్ను నమ్మడం కేవలం అవివేకం.
- స్థానిక విజ్ఞానాన్ని (Local Wisdom) అహంకారంతో తిరస్కరించడం: ఒక ప్రాంతపు వాతావరణం, అక్కడి భౌగోళిక పరిస్థితులపై ఆ నేలలో బతికే స్థానికుడికి ఉండే జ్ఞానం ఏ అల్గోరిథమ్కూ ఉండదు. ఆ వృద్ధుడు కళ్లారా చూసిన సత్యాన్ని హెచ్చరించినప్పుడు, రవి ఆధునికత అనే అహంకారంతో దాన్ని కొట్టిపారేశాడు. ప్రభుత్వం బోర్డులు పెట్టలేకపోయినా, ఒక మనిషి రూపంలో హెచ్చరిక వచ్చినప్పుడు దాన్ని పెడచెవిన పెట్టడం రవి స్వయంకృతాపరాధం.
సాంకేతికత మనిషి ఆలోచనకు తోడ్పడాలి కానీ, మనిషి ఆలోచనా శక్తినే మింగేయకూడదు. కంటి చూపును, ఇంగిత జ్ఞానాన్ని పక్కనపెట్టి యంత్రాలను గుడ్డిగా ఆరాధించే ఏ మనిషికైనా ఇలాంటి దుస్థితే పడుతుంది!”
ముగింపు
విక్రమార్కుడి నిర్దోషమైన, వివేకవంతమైన తీర్పును వినగానే భేతాళుడు సంతృప్తితో నవ్వి, “శభాష్ విక్రమార్కా! డిజిటల్ మాయలో పడి నిజ జీవిత వాస్తవాలను, మనుషుల అనుభవాలను విస్మరిస్తున్న నేటి తరానికి చెంపపెట్టు లాంటి తీర్పు చెప్పావు. కానీ రాజా, నువ్వు నియమాన్ని ఉల్లంఘించి మౌనం వీడావు. కనుక నేను నీకు దక్కను!” అంటూ శవంతో సహా గాల్లోకి లేచి, మళ్లీ ఆ మహావృక్షం కొమ్మపైకి చేరి తలకిందులుగా వేలాడాడు.
విక్రమార్కుడు ఏమాత్రం నిరుత్సాహపడకుండా, తన కత్తిని సరిచేసుకుంటూ మళ్లీ ఆ శవాన్ని బంధించడానికి చెట్టు వైపు అడుగులు వేశాడు.
నీతి (Moral Lesson): సాంకేతిక పరిజ్ఞానం మనకు మార్గదర్శి మాత్రమే, కానీ అంతిమ నిర్ణయం మన ‘ఇంగిత జ్ఞానం’ (Common Sense) మరియు ‘విచక్షణ’ పైనే ఆధారపడి ఉండాలి. నేల మీద ప్రయాణించేటప్పుడు స్థానిక పరిస్థితులను, అనుభవజ్ఞుల మాటలను గౌరవించాలి. స్క్రీన్లపై ఆధారపడి కంటిముందు ఉన్న ప్రమాదాలను విస్మరిస్తే ప్రాణాలకే ముప్పు వాటిల్లుతుంది!
About the Author
